دانشگاه تبریز دانش کشاورزی وتولید پایدار 2476-4310 36 1 2026 04 20 Investigating the effect of ethanolic extracts of plant species on germination, and growth traits of wild oat (Avena fatua L.) in laboratory and greenhouse conditions بررسی اثر عصاره‏ های اتانولی گونه ‏های گیاهی بر جوانه ‏زنی و صفات رشدی علف هرز یولاف وحشی (Avena fatua L.) در شرایط آزمایشگاهی و گلخانه ‏ای 227 242 21405 10.22034/saps.2024.62786.3265 FA بیتا عباسی دانشکده پردیس کشاورزی و منابع طبیعی رازی، کرمانشاه.گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی علیرضا باقری پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران غلامرضا محمدی اکولوژی گیاهان زراعی، گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده علوم و مهندسی کشاورزی دانشگاه رازی، کرمانشاه مهشید رحیمی فرد گروه گیاهان دارویی و فراورده های دارویی، پژوهشکده جنگلها و مراتع، تهران، ایران Journal Article 2024 08 10 <strong>Background and Objectives: </strong>This study was conducted to explore the use of plant extracts with allelopathy properties as natural herbicides and alternatives to chemical pesticides, aligning with environmentally friendly management practices.<br /><strong> </strong><br /><strong>Material & Methods: </strong>The experiment was conducted as a factorial experiment in a completely randomized design in the laboratory and educational greenhouse of Razi University of Kermanshah in 2022. In laboratory studies, ethanol extracts of papaver fruit, harmel seed, fenugreek seed, artichoke leaf and fruit, peanut and camelina leaves, juglans skin and pomegranate skin in concentrations of 6.25, 12.5, 25, 50, 75 and 100 g/l and distilled water (negative control) and the herbicide triflorin (positive control) were the experimental treatments. In the greenhouse experiment, extracts of artichoke, pomegranate, peanut and papaver plants at concentrations of 25, 50, 75 and 100 g/l and distilled water (negative control) and the herbicide glyphosate (positive control) were foliar sprayed on wild oat weeds.<br /><strong> </strong><br /><strong>Results:</strong> In laboratory conditions, the lowest seedling survival and highest inhibition of seed germination wild oat were obtained by application artichoke and papaver extracts at concentrations of 75 and 100 g/L. In a greenhouse experiment with foliar spray of artichoke and papaver extracts, the highest percentage of growth inhibition and the lowest growth and photosynthetic traits of wild oats were observed. In addition, the extract concentration of 100 g/L reduced plant height, root length, root fresh weight, root dry weight, seedling fresh weight and seedling dry weight, chlorophyll index, stomatal conductance, photosynthetic efficiency and quantum efficiency of photosystem II of the wild oat plant at the rate of 16.80, 22.16, 58.33, 64.86, 36.55, 33.82, 74.81, 80.16, 81.24 and 28.24% compared to distilled water, respectively.<br /><strong> </strong><br /><strong>Conclusion:</strong> Since artichoke and papaver extracts in concentrations of 100 and 75 g/l were higher potential in inhibiting the growth of wild oat weed. Therefore, their application can be recommended as a natural herbicide for wild oat control. <strong>مقدمه و اهداف:</strong> این مطالعه به منظور استفاده از عصاره­های گیاهی با خاصیت دگرآسیب به عنوان علف‏کش‏های طبیعی و جایگزین‏ برای سموم شیمیایی در راستای مدیریت سازگار با محیط‌زیست انجام شد.<br /><strong> </strong><br /><strong>مواد و روش‏ها:</strong> آزمایش به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاٌ تصادفی درآزمایشگاه و گلخانه آموزشی دانشگاه رازی کرمانشاه در سال 1401 اجرا شد. در بررسی­های آزمایشگاهی عصاره‏های اتانولی گیاهان شقایق، اسپند، شنبلیله، آرتیشو، بادام‌زمینی، کاملینا، گردو و انار در غلظت‏های 25/6، 5/12، 25، 50، 75 و 100 ‏گرم بر لیتر و آب مقطر (شاهد منفی) و علف‏کش تری‏فلورالین (شاهد مثبت) تیمارهای آزمایش بودند. در آزمایش گلخانه‏ای، نیز عصاره گیاهان آرتیشو، انار، بادام‌زمینی و شقایق در غلظت‏های 25، 50، 75 و 100 ‏گرم بر لیتر و آب مقطر (شاهد منفی) و علف‌کش گلایفوسیت (شاهد مثبت) بر علف هرز یولاف وحشی محلول‏پاشی شدند.<br /><strong> </strong><br /><strong>یافته ها</strong><strong>:</strong> در شرایط آزمایشگاهی با کاربرد عصاره‏های آرتیشو و شقایق در غلظت 75 و 100 گرم بر لیتر، کمترین زنده‏مانی گیاهچه و بیشترین بازدارندگی از رشد جوانه بذر یولاف وحشی به دست آمد. در آزمایش گلخانه‏ای با محلول‏پاشی عصاره‏های آرتیشو و شقایق بیشترین درصد بازدارندگی از رشد و کمترین صفات رشدی و فتوسنتزی یولاف وحشی مشاهده شد. به‌علاوه غلظت عصاره 100 گرم بر لیتر، ارتفاع گیاه، طول ریشه، وزن‏تر ریشه، وزن خشک‌ریشه، وزن‏تر گیاهچه و وزن خشک گیاهچه، میزان شاخص سبزینگی، هدایت روزنه‏ای، کارایی فتوسنتزی و کارایی کوانتومی فتوسیستم II یولاف را به ترتیب به میزان80/16، 16/22، 33/58، 86/64، 55/36، 82/33، 81/74، 16/80، 24/81 و 24/28 درصد نسبت به آب مقطر کاهش داد.<br /><strong> </strong><br /><strong>نتیجه‏گیری:</strong> با توجه به اینکه عصاره‏های آرتیشو و شقایق در غلظت‏‏های 100 و 75 گرم بر لیتر پتانسیل بالاتری در مهار رشد گیاهچه علف‏هرز یولاف وحشی داشت.  لذا می‏توان کاربرد آن‏ها را به‌عنوان یک علف‏کش طبیعی برای کنترل یولاف وحشی توصیه کرد.<br />  https://sustainagriculture.tabrizu.ac.ir/article_21405_3520f766864cb551f42f9390a84a92fb.pdf