دانشگاه تبریز دانش کشاورزی وتولید پایدار 2476-4310 36 1 2026 04 20 Investigating Agricultural Traits and Growth Indicators of Safflower (Carthamus Tinctorius L.) in Mixed Cultivation with Canola (Brassica Napus L.) under Weed Control Conditions بررسی صفات زراعی و شاخص‌های رشدی گلرنگ (Carthamus tinctorius L.) در کشت مخلوط با کلزا (Brassica napus L.) در شرایط مهار علف‌های هرز 39 56 21410 10.22034/saps.2024.57737.3088 FA جلیل شفق کلوانق عضو هیات علمی آموزشی دانشگاه تبریز فریبرز شکاری استاد گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، گرایش فیزیولوژی گیاهان زراعی، دانشگاه علوم پایه مراغه، مراغه، ایران. عبدالله جوانمرد دانشیار گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، اکولوژی گیاهان زراعی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه مراغه، مراغه، ایران. مینا امانی دانشجوی دکتری فیزیولوژی تولید و پس از برداشت گیاهان دارویی، گروه علوم و مهندسی باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران. زهره سائلی اشان کارشناسی ارشد فیزیولوژی گیاهان زراعی، گروه اکوفیزولوژی گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران. Journal Article 2023 07 27 <strong>Background</strong><strong> & </strong><strong>Objectives:</strong><strong> </strong>Considering the importance of sustainable agriculture and its role in increasing the quantity and quality of the product, the purpose of this research is to investigate the agronomic traits and economic indicators of safflower in the conditions of weed control and non-control.<br /><strong> </strong><br /><strong>Materials &</strong> <strong>Methods: </strong>In order to investigate the effect of weed control on the morphological traits and performance of safflower in intercropping with canola, a factorial experiment was conducted in the form of a randomized complete block design with 3 replications in the crop year of 2014 in a farm in Maragheh city. The first factor included weed control at two levels (control and lack of weed control) and the second factor included the replacement mixed cultivation of safflower and canola with ratios of 1:1 and 2:1, respectively, and increased mixed cultivation of safflower and canola 100:50, 100:75 and pure cultivation of safflower and canola.<br /><strong> </strong><br /><strong>Results:</strong> The results showed that the stem diameter, the number and length of lateral branches and the number of leaves per plant were the highest in the treatment combination of pure safflower cultivation with weed control. The highest seed yield was related to pure cultivation and complete weed control. With the increase of canola ratio, the morphological traits of safflower plant such as the number of leaves per plant and the diameter of the main stem decreased, but the plant height trait showed a significant increase.<br /><strong> </strong><br /><strong>Conclusion: </strong>According to the results, among the different planting patterns of safflower and canola, the highest seed yield was obtained in pure cultivation and full weed control, so it did not show any significant difference with other planting patterns of 1:1 replacement mixture (safflower-canola). <strong>مقدمه و اهداف: </strong>با­توجه­به اهمیت کشاورزی پایدار و نقش آن در افزایش کمیت و کیفیت محصول، هدف از انجام این پژوهش، بررسی صفات زراعی و شاخص­های رشدی گلرنگ در شرایط کنترل و عدم کنترل علف‌های هرز می­باشد.<br /><strong> </strong><br /><strong>مواد و روش­ها: </strong>به­منظور بررسی اثر کنترل علف‌های هرز بر صفات مورفولوژیکی و عملکرد گلرنگ در کشت مخلوط با کلزا، آزمایشی به‏صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‏های کامل تصادفی با سه تکرار در سال زراعی 1394 در مزرعه‏ای در شهرستان مراغه اجرا گردید. فاکتور اول شامل کنترل علف‌های هرز در دو سطح (کنترل و عدم کنترل علف‌های هرز) و فاکتور دوم شامل کشت مخلوط جایگزینی گلرنگ و کلزا به ترتیب با نسبت‌های 1:1 و 2:1 و کشت مخلوط افزایشی گلرنگ و کلزا 100:50، 100:75 و کشت خالص گلرنگ و کلزا در نظر گرفته شد.<br /><strong> </strong><br /><strong>یافته­ها: </strong>نتایج نشان داد که قطر ساقه، تعداد و طول شاخه‌های جانبی و تعداد برگ در بوته در ترکیب تیماری کشت‌ خالص گلرنگ با کنترل علف هرز دارای بیشترین مقدار بود. در گیاه گلرنگ بیشترین عملکرد بیولوژیکی و عملکرد دانه مربوط به تیمار کشت خالص گلرنگ و کمترین عملکرد بیولوژیکی و عملکرد دانه مربوط به ترکیب تیماری کشت مخلوط افزایشی 100:50 (گلرنگ – کلزا) بود. با افزایش نسبت کلزا، صفات مورفولوژیک در گیاه گلرنگ مانند تعداد برگ در بوته و قطر ساقه اصلی کاهش یافت، ولی صفت ارتفاع بوته افزایش معنی­د­اری نشان داد.<br /><strong> </strong><br /><strong>نتیجه­گیری:</strong> تیمار کشت خالص در بین الگوهای مختلف کشت همراه با کنترل علف­های هرز بیشترین عملکرد دانه را به خود اختصاص داد. تیمارهای کشت مخلوط جایگزینی (گلرنگ - کلزا) با نسبت‌های 1:1 و 1:2 و تیمارهای کشت مخلوط افزایشی (گلرنگ - کلزا) با نسبت‌های 100:50 و 100:75 دارای شاخص کارایی کنترل علف ‌هرز به ترتیب 7/63، 4/83، 73 و 4/85 بودند. https://sustainagriculture.tabrizu.ac.ir/article_21410_681a71403615dd70015d5e89b4302655.pdf