دانشگاه تبریزدانش کشاورزی وتولید پایدار2476-431023320141023Sustainability of Water Resources in Quchan County: Fractional Programming Approachبررسی پایداری منابع آب در شهرستان قوچان: رویکرد برنامهریزی کسری1111551FAسعیدعظیمیفرددانشگاه شهید باهنر کرمانمحمدرضازارع مهرجردیدانشگاه شهید باهنر کرمانحسینمهرابی بشرآبادیدانشگاه شهید باهنر کرمانJournal Article20140701Abstract
Water resources sustainability has the main contribution to the existence and durability of the farming systems and strongly depends on the cropping pattern practices. A comprehensive cropping pattern planning takes in to account the high level of interrelation of the environmental, economic and social aspects of farming systems. In order to assess the sustainability of water resources and determine an optimal pattern of cropping in a rural farming system, this paper introduces one ratio of “net return/water consumption” and attempts to optimize it as the sustainability indicator. To this purpose, a fractional programming procedure is considered as the main approach of the study. The results show that the amount of water used is less than the linear programming by using a fractional programming, on the other hand, the region benefit will be reduced. Regional sustainability index is equal to 281.81. So, due to the movement toward cropping pattern to suit sustainable use of water reduces profits, governmental support of farmers using this model is necessary.چکیده
پایداری منابع آب مهمترین سهم را در وجود و دوام سیستمهای کشاورزی دارد و به میزان زیادی وابسته به الگوی کشت محصولات زراعی میباشد. یک برنامه جامع زراعی شامل جنبههای محیطی، اقتصادی و اجتماعی سیستم مزرعه میباشد. در این مقاله، برای تشخیص پایداری منابع آب و مشخص کردن سیستم زراعی بهینه از نسبت سودبه مصرف آب استفاده شده است و شاخص پایداری منابع آب برای شهرستان قوچان بدست آمده است. برای این هدف از روش برنامهریزی کسری استفاده شده است و در نهایت با برنامهریزی خطی مقایسه شده است. دادههای مورد نیاز در این مطالعه از طریق تکمیل 480 پرسشنامه در سال زراعی 88-1387 استخراج گردید، همچنین از دادههای پرسشنامه هزینه تولید در سال زراعی 88-1387 و دادههای میانگین برآورد شده توسط جهاد کشاورزی شهرستان نیز استفاده شده است. نتایج نشان میدهد که با استفاده از برنامهریزی کسری میزان آب استفاده شده نسبت به برنامهریزی خطی کمتر میباشد و از طرفی سود منطقه نیزبه میزان 20076466560ریال کاهش خواهد یافت. شاخص پایداری منطقه نیز برابر با 81/281 خواهد بود. بنا براین، باتوجه به این که حرکت به سمت الگوی کشت متناسب با استفاده پایداراز آب باعث کاهش سود بهرهبرداران میشود، حمایت بیشتردولت از کشاورزان به کارگیرنده این الگوا لزامی است.https://sustainagriculture.tabrizu.ac.ir/article_1551_480f30451d240a7dceaf5e5fe3f07f9a.pdfدانشگاه تبریزدانش کشاورزی وتولید پایدار2476-431023320131106Deficit Irrigation During Different Growing Stages Affects Growth Characteristics, Yield and Water Use Efficiency of Onionاثر آبیاری محدود در مراحل مختلف رشد بر صفات رویشی، عملکرد و کارایی مصرف آب پیاز خوراکی11271552FAعیسیحکیمینیادانشگاه تبریزصاحبعلیبلند نظردانشگاه تبریزسید جلالطباطباییدانشگاه تبریزJournal Article20121127Abstract <br />The main subject of deficit irrigation is to increase the water use efficiency of plants by omitting a partial amount of irrigation water with no significant influence on crop yield. An experiment was contacted to evaluate the effects of deficit irrigation during different growth stages, on vegetative characteristics; yield and water relations of onion cv. Azarshahr, based on randomized complete block design with 8 treatments and 4 replicates. Treatments were consist of: I1 (1, 1, and 0.8), I2 (0.75, 1 and 0.8) I3 (0.75, 0.75 and 0.8) I4 (0.6, 1 and 0.8) I5 (0.6, 0.75 and 0.8) I6 (0.6, 0.6 and 0.8) I7 (1, 1, and 0.6) I8 (0.75, 0.75 and 0.6), numbers indicate the soil water content based on field capacity at vegetative growth, bulb formation and bulb maturity stages in onion plants, respectively. At the establishment stage, plants have been received the full irrigation. The results showed that vegetative traits including leaf number, plant height, bulbing ratio, bulb dry weight and bulb yield were significantly affected by the deficit irrigation, so by increasing the irrigation water supply, the number of leaves, plant height, yield and dry weight were increased. By increasing of irrigation water supply ET and RWC were increased as well as. Water use efficiency was improved by increasing the irrigation water supply but, there was no significant difference between the full and medium irrigation treatments. Yield response factor (Ky) of I<sub>8</sub> treatment which had received the least amount of water was the highest (2.32). These results suggest that the bulb formation stage in onion crop is very sensitive to water stress whereas; during the vegetative growth and maturity stage the sensitivity is reasonably low. <br /> چکیده <br />هدف اصلی در کم آبیاری افزایش کارآیی مصرف آب با حذف بخشی از آب آبیاری است که تاثیر معنی داری در افزایش عملکرد ندارد. به منظور بررسی اثر آبیاری محدود در مراحل مختلف رشد بر صفات رویشی، عملکرد، روابط آبی پیاز خوراکی رقم آذرشهر آزمایشی در سال زراعی1388 به اجرا در آمد. آزمایش گلدانی و در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با هشت تیمار و چهار تکرار پیاده گردید. تیمارها شامل آبیاری بر اساس رطوبت ظرفیت مزرعهای در مراحل مختلف رشد و عبارت بودند ازI<sub>1 </sub>(1، 1 و 8/0), I<sub>2</sub> ( 75/0، 1 و 8/0) I<sub>3</sub>(75/0، 75/0 و 8/0) I<sub>4</sub> (6/0، 1 و 8/0) I<sub>5</sub> (6/0، 75/0 و 8/0) I<sub>6</sub> ( 6/0، 6/0 و 8/0) I<sub>7</sub> (1، 1 و 6/0 ) I<sub>8</sub> (75/0، 75/0 و 6/0) که اعداد به ترتیب بیانگر رطوبت بر اساس ظرفیت مزرعهای در مراحل رشد رویشی، تشکیل پیاز و رسیدن میباشند. در مرحله استقرار آبیاری همه تیمارها به طور کامل انجام گرفت. نتایج نشان داد که صفات رویشی شامل تعداد برگ، ارتفاع بوته، نسبت پیازدهی و همچنین عملکرد و وزن خشک سوخ، به طور معنیداری تحت تاثیر آبیاری محدود قرار گرفتند، به طوری که با افزایش آب آبیاری، تعداد برگ، ارتفاع بوته، عملکرد و وزن خشک پیاز خوراکی افزایش یافت. با افزایش آب آبیاری تبخیر و تعرق و محتوای نسبی آب برگ افزایش یافت. کارایی مصرف آب نیز با افزایش آب آبیاری افزایش یافت ولی اختلاف معنیداری بین آبیاری متوسط و کامل مشاهده نشد. ضریب واکنش عملکرد در تیمار I<sub>6</sub> که در سراسر دوره رشد کمترین میزان آب را دریافت کرده بود بیشترین مقدار (32/2) بود. این نتایج نشان میدهد که پیاز خوراکی در مرحله تشکیل سوخ حساسیت بالایی به کمبود آب خاک دارد اما حساسیت کمی در مراحل رشد رویشی و رسیدن دارد.https://sustainagriculture.tabrizu.ac.ir/article_1552_624ef1b3fa23711213675d82a369e0c9.pdfدانشگاه تبریزدانش کشاورزی وتولید پایدار2476-431023320131106Effects of Seed Priming with Plant Growth Promoting Rhizobacteria (PGPR) on Grain Yield, Fertilizer Use Efficiency and Dry Matter Remobilization of Sunflower (Helianthus annus L.) with Various Levels of Nitrogen Fertilizerتأثیر پرایمینگ بذر با باکتریهای محرک رشد PGPR بر عملکرد دانه، کارایی مصرف کود و انتقال ماده مجدد ماده خشک آفتابگردان در سطوح مختلف کود نیتروژنه27451553FAرئوفسید شریفیدانشکده کشاورزی دانشگاه محقق اردبیلیحمیدنظرلیدانشکده کشاورزی دانشگاه محقق اردبیلیJournal Article20140702In order to evaluate the effects of seed priming with Plant Growth Promoting Rhizobacteria (PGPR) on grain yield, fertilizer use efficiency and dry matter remobilization of sunflower with various levels of nitrogen fertilizer, a factorial experiment was conducted based on randomized complete block design with three replications in field experimental University of Mohaghegh Ardabili in 2010. Factors were: nitrogen fertilizer in three levels (0, 80 and 160 kg N ha<sup>-1</sup>) as urea and seed priming with Plant Growth Promoting Rhizobacteria in four levels containing (without priming as control, seed priming with <em>Azotobacte</em><em>r chroococcum</em> strain 5, <em>Azospirillum lipoferum</em> strain OF, <em>Psedomunas</em>strain 186). Results indicated that nitrogen levels and seed priming with Plant Growth Promoting Rhizobacteria (PGPR) had significant effects on all of characteristics studied. Grain yield, plant height, head diameter, seed number per head, yield and oil percentage increased with increasing of nitrogen fertilizer and seed priming with PGPR. Response of grain yield wasn<sup>'</sup>t the same for various levels of nitrogen fertilizer and seed priming with PGPR. The highest grain yield belonged to application of 160 kg N ha<sup>-1</sup> and seed priming with<em> Azotobacter</em>. Means comparison showed that treatment compounds N<sub>160 </sub>× without priming with PGPR and N<sub>80 </sub>× seed priming with PGPR <em>Azotobacter</em> had similar grain yields. Nitrogen use efficiency decreased with increasing of nitrogen application. But, seed priming with plant growth promoting rhizobacteria produced nitrogen use efficiency more than no priming. Maximum nitrogen use efficiency (41.7 kg/kg) was recorded at treatment compound of N<sub>80 </sub>× priming with <em>Azotobacter</em> and minimum of it (21.09 kg/kg) was recorded at N<sub>160 </sub>× without priming with PGPR. Means comparison showed that maximum of dry matter remobilization in grain yield (32.98 %) was obtained in no application of nitrogen× without seed priming with PGPR and minimum of it (21.77 %) was recorded at the highest level of nitrogen application× seed priming with <em>Azotobacter</em>. Thus, it can be suggested that in order to increasing of grain yield and nitrogen use efficiency be applied 80 kg N/ha in seed priming with <em>Azotobacter</em> in climatic conditions of Ardabil. به منظور بررسی تأثیر پرایمینگ بذر با باکتریهای محرک رشد PGPR برعملکرد دانه، کارایی مصرف کود و میزان انتقال مجدد ماده خشک آفتابگردان در سطوح مختلف کود نیتروژنه، آزمایشی در سال زراعی 1389 در مزرعه پژوهشی دانشکده کشاورزی دانشگاه محقق اردبیلی به صورت فاکتوریل در قالب طرح پایه بلوکهای کامل تصادفی با سه تکرار اجرا گردید. فاکتورهای مورد بررسی شامل کود نیتروژنه در سه سطح (صفر،80 و 160 کیلوگرم نیتروژن در هکتار) از منبع اوره و باکتری های محرک رشد در چهار سطح (عدم پرایمینگ، پرایمینگ بذر با ازتوباکتر کروکوکوم استرین 5، آزوسپریلی وم لیپوفروم استرین OF و سودوموناس استرین 186) بودند. نتایج نشان داد که کود نیتروژنه و باکتریهای محرک رشد تأثیر معنیداری بر روی همه صفات مورد بررسی داشت. با افزایش سطوح کود نیتروژنه و کاربرد باکتریهای محرک رشد عملکرد دانه، ارتفاع بوته، قطر طبق، تعداد دانه در طبق، درصد و عملکرد روغن افزایش یافت. واکنش عملکرد دانه به پرایمینگ بذر با باکتریهای محرک رشد و سطوح کود نیتروژنه یکسان نبود. بیشترین عملکرد به مصرف 160 کیلوگرم در هکتار نیتروژن و پرایمینگ بذر با ازتوباکتر تعلق داشت. مقایسه میانگین تیمارها نشان داد که عملکرد دانه در ترکیبهای تیماری <sub>160</sub>N× عدم پرایمینگ با باکتری و <sub>80</sub>N× پرایمینگ با ازتوباکتر اختلاف معنیداری با یکدیگر نداشتند. کارایی مصرف نیتروژن با افزایش کود مصرفی کاهش یافت ولی پرایمینگ بذر با باکتریهای محرک رشد سبب افزایش کارایی زراعی مصرف نیتروژن نسبت به عدم پرایمینگ بذر گردید. بیشترین کارایی مصرف نیتروژن (7/41 کیلوگرم در کیلوگرم) به ترکیب تیماری <sub>80</sub>N × پرایمینگ با ازتوباکتر و کمترین آن (09/21 کیلوگرم در کیلوگرم) به ترکیب تیماری <sub>160</sub>N × عدم پرایمینگ تعلق داشت. مقایسه میانگینها نشان داد که بیشترین سهم فرایند انتقال مجدد در عملکرد دانه (98/32 درصد) در حالت عدم پرایمینگ و عدم مصرف کود نیتروژنه و کمترین آن (77/21 %) در بالاترین سطح از مصرف کود نیتروژنه و پرایمینگ بذر با آزتوباکتر بدست آمد. بنابراین به منظور افزایش عملکرد دانه و کارایی مصرف کود در شرایط اقلیمی اردبیل میتوان پیشنهاد نمود که 80 کیلوگرم نیتروژن در هکتار در پرایمینگ بذر با ازتوباکتر به کار برده شود. https://sustainagriculture.tabrizu.ac.ir/article_1553_b44b88d8b6265e0f09544119e07fcdc6.pdfدانشگاه تبریزدانش کشاورزی وتولید پایدار2476-431023320131106Evaluation of Yield and Advantages of Soybean (Glycine max (L.) Merrill.) and Calendula (Calendula officinalis L.) Intercropping Systemsارزیابی عملکرد و سودمندی کشت مخلوط سویا (Glycine max (L.) Merrill.) و همیشه بهار (Calendula officinalis L.)47581554FAمرضیهاله دادیدانشکده کشاورزی دانشگاه تبریزمحمدرضاشکیبادانشکده کشاورزی دانشگاه تبریزعادلدباغ محمدی نسبدانشکده کشاورزی دانشگاه تبریزروحالهامینیدانشکده کشاورزی دانشگاه تبریزJournal Article20140702 In order to evaluate the effect of rowand strip intercropping on grain yield of soybean and inflorescences yield of calendula, a field experiment was conducted on the basis of RCBD with three replications and seven treatments in research farm of Faculty of Agriculture, University of Tabriz in 2009. The treatments were included pure stands for both species, row intercropping and four levels strip intercropping 2:2, 4:2, 4:4 and 6:4 for soybean and calendula number of rows per strip, respectively. The effect of planting pattern on grain yield of soybean was not significant. The effect of planting pattern on inflorescence dry weight and dry petal weight of calendula was significant. Row and strip intercropping 6:4 produced greater dry inflorescence weight and dry petal weight than calendula monoculture. The dry inflorescence weight and dry petal weight of row intercropping was greater than that of strip intercropping. weight advantage in terms of total land equivalent ratio (LER) and relative yield total (RYT) was greatest for 6:4 and 1:1 intercrops equal 1.34 and 1.13, respectively. The relative value total (RVT) for row intercropping and strip intercropping of 2:2, 4:2, 4:4 and 6:4 were 13.47, 8.3, 6.05 and 7.3 respectively. The results indicated that all intercropping systems produced greater gross income than soybean monoculture. Also, strip intercropping 6:4 is advisable as the best method of cultivation. به منظور بررسی تاثیر کشت مخلوط ردیفی و نواری بر عملکرد دانه سویا و گل آذین همیشه بهار، آزمایشی در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با 3 تکرار و 7 تیمار در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی تبریز در سال 1388 اجرا شد. تیمارها شامل کشت خالص (برای هر دو گونه)، کشت مخلوط ردیفی و چهار ترکیب کشت مخلوط نواری به صورت 2-2، 2-4، 4-4 و 4-6 به ترتیب برای همیشه بهار - سویا بودند. بر اساس نتایج تجزیه واریانس تاثیر الگوی کشت مخلوط بر عملکرد دانه سویا در واحد سطح معنیدار نبود ولی تاثیر آن بر وزن خشک گل آذین و گلبرگ همیشه بهار در واحد سطح معنیدار بود. کشت مخلوط ردیفی و کشت مخلوط نواری 4-6 وزن خشک گل آذین و گلبرگبیشتری را در واحد سطح نسبت به کشت خالص همیشه بهار تولید کردند. کشت مخلوط ردیفی عملکرد خشک گل آذین و گلبرگ بیشتری نسبت به الگوی کشت مخلوط نواری داشت. در این بررسی تیمارهای 4-6 و ردیفی بیشترین نسبت برابری زمین و مجموع عملکرد نسبی را به ترتیب معادل 34/1 و 13/1 داشتند که این امر نشانگر سودمندی این دو مخلوط است. مجموع ارزش نسبی بر اساس کشت خالص سویا برای کشت مخلوط ردیفی و کشت مخلوط نواری 2-2، 2-4، 4-4 و 4-6 به ترتیب 47/13، 3/8، 05/6 و 3/ 7 بدست آمد. بر اساس این نتایج کشتهای مخلوط نسبت به کشت خالص سویا درآمد ناخالص بیشتری تولید کردند و در مجموع سیستم کشت مخلوط نواری 4-6 به عنوان بهترین روش کشت مخلوط قابل توصیه است.https://sustainagriculture.tabrizu.ac.ir/article_1554_054d7f394fbcbde0876fa51b7071e301.pdfدانشگاه تبریزدانش کشاورزی وتولید پایدار2476-431023320131106Evaluation of Energy Flow in Irrigated Wheat Agro Ecosystems.
A case study: Shahr-e-Rey Cityبررسی جریان انرژی در کشت بومهای گندم آبی مطالعه موردی: شهرستان ری59691555FAعلیعلیپوردانشگاه زابلرضاکشاورز افشارپردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهرانمحمدکریمینژاددانشگاه فردوسی مشهدآرشقلعه گلاب بهبهانیدانشگاه آزاد اسلامی واحد شهر ریوحیدمحمدیدانشگاه زابلJournal Article20140702Evaluation of energy flow in agro ecosystems is considered to be a valuable technique for evaluation the sustainability level of these ecosystems. Hence, a study was conducted in 2009-10 growing season to evaluate energy input, output and energy balance indices of irrigated wheat production in Shahre -e- Rey, Iran. The total energy input and output for wheat production was found to be 47377.6 and 124990 MJ ha<sup>-1</sup>, respectively. The largest share of energy inputs was related to chemical nitrogen fertilizer followed by diesel fuel and machinery which were responsible for 31.1, 19.9 and 12.15% of the total energy input, respectively. Net energy, energy use efficiency and energy productivity of the wheat farms were calculated as 77611.6 MJ ha<sup>-1</sup>, 2.63 and 0.11 kg MJ<sup>-1</sup>, respectively. The contribution of indirect energy was 62.1% and share of non-renewable energy was 72.2% of the total energy input. Although the net energy produced in the wheat farms of the targeted area was considerably higher than those reported for the other areas of the country, but energy were not consumed quite efficient. Furthermore, the share of non renewable energy for wheat production was relatively high and efforts should be made to substitute renewable sources for some part of the non renewable sources. ارزیابی روند ورود و خروج انرژی در سامانههای کشاورزی یکی از روشهای تعیین سطح پایداری در این سامانهها است. از این رو در تحقیق حاضر میزان انرژیهای ورودی و خروجی و شاخصهای مربوط به آن در کشتبومهای گندم شهرستان ری واقع در استان تهران در سال زراعی 90-1389 مورد مطالعه قرار گرفت. بر اساس نتایج حاصل از این تحقیق کل انرژی ورودی و خروجی به مزارع گندم این منطقه به ترتیب 6/47377 و124990 مگاژول در هکتار بود. در بین نهادههای مصرفی بیشترین سهم از کل انرژی ورودی به ترتیب مربوط به کود شیمیایی نیتروژن (1/31 درصد)، سوخت دیزل (9/19 درصد) و ماشینآلات (1/12 درصد) بود. نتایج این تحقیق نشان داد که کارایی مصرف انرژی این کشتبومها 63/2، انرژی خالص تولید شده 6/77611 مگاژول در هکتار و میزان بهرهوری انرژی در آنها 11/0 میباشد. از کل انرژی ورودی به این کشت بومها 1/62 درصد انرژی غیر مستقیم و همچنین 2/72 درصد از کل انرژی ورودی به این سامانهها مربوط به منابع تجدید ناپذیر انرژی بودند. بر اساس نتایج حاصل از این تحقیق هر چند انرژی خالص خروجی از کشت بومهای گندم آبی این منطقه در مقایسه با سایر مناطق کشور از وضعیت قابل قبولی برخوردار است ولی کارایی مصرف انرژی در این مزارع چندان قابل توجه نیست. همچنین، میزان اتکا به منابع تجدید ناپذیر انرژی برای تولید گندم در این منطقه زیاد است و باید در جهت جایگزین نمودن منابع انرژی تجدید پذیر به جای منابع تجدید ناپذیر تلاش شود. https://sustainagriculture.tabrizu.ac.ir/article_1555_8c78ee4f72d118f3f1700bc61a741d0b.pdfدانشگاه تبریزدانش کشاورزی وتولید پایدار2476-431023320131106Identification and Survey of Weeds Community Indices in Alfalfa Fields of Shabestarشناسایی و مطالعه شاخصهای جمعیتی علفهایهرز مزارع یونجه شبستر71871556FAسهیلاپورحیدرغفاربیدانشگاه تهرانسیروسحسن نژاددانشگاه تبریزJournal Article20140702In order to weed flora survey in the fields of alfalfa 56 fields of alfalfa for two years (2010-2011) were investigated at the Shabestar County in East Azerbaijan province.. A total of 130 weed species from 28 families were observed within these fields. 68% and 14% of weed species were dicotyledon and monocotyledon, respectively. Dominant weeds in alfalfa fields of Shabestar county were mouse foxtail (<em>Alopecurus myosuroides</em> Hudson), field bindweed (<em>Convolvulus arvensis</em> L.), buckhorn plantain (<em>Plantago lanceolata</em> L.), and downy brome (Bromus tectorum L.) between 130 species with dominance index of 96.38, 94.69, and 89.95, respectively.. Between investigated districts, Garaaghaj and Dizajkhalil with 74 and 17 weed species had highest and lowest richness, respectively. Mean density of weeds in these districts were 12.58 and 30.43 plant m-2. Claster analysis of data with Shanon-Wiener index classified different districts of Shabestar County in three groups. Garaaghaj and Gholmansaray with highest Shanon-Wiener index were located in group one, Aliakbarlo, Till, and Ivand were located in group two, and Dizajkhalil and Ammand with lowest Shanon-Wiener index were located in group three. These results showed that some weeds could be dominant in areas by low richness but high density because of some specific weed management methods.. Therefore, farmers should be changeweed management methods in this regions. به منظور شناسایی علفهای هرز مزارع یونجه شهرستان شبستر در استان آذربایجانشرقی از 56 مزرعه در سالهای 1390-1389 نمونهبرداری به عمل آمد. در مجموع در سطح مزارع یونجه شهرستان شبستر، 130 گونه علفهرز از 28 خانواده مختلف گیاهی شناسایی گردید. 86 درصد علفهایهرز را دولپهایها و 14 درصد آن را تکلپهایها تشکیل میدهند. علفهای هرز دمروباهی کشیده (<em>Alopecurus myosuroides</em> Hudson)، پیچکصحرائی (<em>Convolvulus arvensis</em> L.)، بارهنگ سرنیزهای (<em>Plantago lanceolata </em>L.) و جاروعلفی بامی (<em>Bromus tectorum </em>L<em>.</em>) در بین 130 گونه به ترتیب با شاخص غالبیت 38/96، 69/94، 95/89 و 89 از علفهایهرز غالب مزارع یونجه شهرستان شبستر میباشند. در بین مناطق مورد بررسی، قرهآغاج و دیزج خلیل به ترتیب با 74 و 17 گونه علفهرز بیشترین و کمترین غنای گونهای را داشتند. میانگین تراکم علفهایهرز به ازای تک بوته در این دو منطقه به ترتیب برابر 58/12 و 43/30 بوته در مترمربع بود. تجزیه خوشهای دادهها با توجه به شاخص شانون– وینر نشان داد که مناطق مختلف شهرستان شبستر در سه گروه مختلف طبقهبندی میشوند. قره آغاج و غلمانسرای با دارا بودن بالاترین میزان شاخص شانون– وینر در گروه اول، علی اکبرلو، تیل و ایوند در گروه دوم و دیزجخلیل و امند با کمترین میزان شاخص شانون– وینر در گروه سوم جای گرفتند. نتایج نشان داد که در منطقهای با غنای گونهای پایین ولی تراکم بالا به دلیل استفاده از برخی روشهای مدیریتی خاص، برخی علفهایهرز غالب میشوند. بدین منظور کشاورزان منطقه میبایستی در روشهای مدیریتی علفهای هرز تغییراتی ایجاد کنند.https://sustainagriculture.tabrizu.ac.ir/article_1556_846164b3518c2bb33c0902fb13f30b82.pdfدانشگاه تبریزدانش کشاورزی وتولید پایدار2476-431023320131106The Effect of Nitrogen and Phosphorus Chemical and Biological Fertilizers on Grain Yield and Qualitative Traits of Sweet Cornاثر کودهای زیستی و شیمیایی نیتروژنه و فسفره بر عملکرد دانه و صفات کیفی ذرت شیرین891041557FAمژگانملکینارگموسیدانشگاه یاسوجحمیدرضابلوچیدانشگاه یاسوجهوشنگفرجیدانشگاه یاسوجعلیرضایدویدانشگاه یاسوجJournal Article20140702In order to evaluation of chemical fertilizers (nitrogen and phosphorus) and Nitroxin biofertilizer (containing <em>Azospirillum</em>, <em>Azotobacter</em> and phosphate solubilizing bacteria from <em>Pseudomonas</em> genus) and Phosphate Barvar2 (containing 2 strains of bacteria, p<sub>5</sub> and bacteria p<sub>13</sub>) application on grain yield and some qualitative traits of sweet corn, an experiment was conducted as factorial split base on randomized complete block design with three replications at research farm of Gachsaran Agricultural Education Center in 2010-11. The main factor was included two factor of chemical fertilizers nitrogen (3, 50, 100 and 150 kg/ha) and Nitroxin biofertilizer (with one lit/ha application and without application of Nitroxin biofertilizer) and second factor was included four phosphorus compound (75, 150 kg/ha triple super phosphate, 75 kg/ha triple super phosphate with 100 g/ha phosphate Barvar2 and 100 g/ha phosphate Barvar2 without chemical fertilizer. Results showed the most of chlorophyll a in 100 kg/ha nitrogen chemical fertilizer and 75 kg/ha phosphorus chemical fertilizer with application Nitroxin and phosphate barvar2 biofertilizers treatment and the most of chlorophyll b and total chlorophyll contents, carotenoids and protein content in leaf and grain in the treatment of 150 kg/ha nitrogen and 75 kg/ha phosphorus chemical fertilizer with phosphate Barvar2 and Nitroxin biofertilizer application. The most of grain and leaf phosphorus and potassium contents was obtained with application of 150 kg/ha nitrogen and 100 g/ha of phosphate Barvar2 and Nitroxin biofertilizer.به منظور بررسی تأثیر کاربرد کودهای شیمیایی (نیتروژنه و فسفره) و زیستی نیتروکسین (حاوی آزوسپریلیوم، ازتوباکتر و باکتری حلکنندهی فسفات از جنس سودوموناس) و فسفات بارور2 (حاوی 2سویه باکتری 5 p و باکتری 13p) بر عملکرد دانه و صفات کیفی ذرت شیرین، آزمایشی در سال 90-1389 در مزرعهی تحقیقاتی مرکز آموزش گچساران، به صورت فاکتوریل اسپلیت پلات در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با سه تکرار اجرا شد. کرتهای اصلی آزمایش به صورت فاکتوریل از دو فاکتور کود شیمیایی نیتروژنه با سه سطح 50، 100 و 150 کیلوگرم در هکتار از منبع اوره و کود زیستی نیتروکسین در دو سطح تلقیح (یک لیتر در هکتار) و عدم تلقیح بود و کرتهای فرعی شامل چهار ترکیب فسفره به ترتیب 75 و 150 کیلوگرم در هکتار سوپرفسفات تریپل، 75 کیلوگرم در هکتار سوپرفسفات تریپل به همراه 100 گرم در هکتار فسفات بارور 2 و کاربرد 100 گرم در هکتار فسفات بارور2 بدون کاربرد کود شیمیایی سوپرفسفات تریپل بود. نتایج نشان داد که با در نظر گرفتن همهی سطوح کودی نیتروژنه و فسفره، بیشترین مقدار کلروفیل a در تیمار 100 کیلوگرم در هکتار نیتروژن شیمیایی و 75 کیلوگرم در هکتار سوپرفسفات تریپل با کاربرد کودهای زیستی نیتروکسین و فسفات بارور2 و بیشترین مقدار کلروفیل b، کلروفیل کل، کاروتنوئید و پروتئین برگ و بذر در تیمار 150 کیلوگرم نیتروژن در هکتار و 75 کیلوگرم سوپرفسفات تریپل در هکتار با کاربرد کود زیستی نیتروکسین و فسفات بارور2 مشاهده شد. بیشترین مقادیر فسفر و پتاسیم موجود در برگ و دانه نیز به سطح کودی 150 کیلوگرم نیتروژن در هکتار به همراه کود زیستی نیتروکسین و فسفات بارور2 تعلق داشت.https://sustainagriculture.tabrizu.ac.ir/article_1557_f75bbca2fb9142f716865003500ede91.pdfدانشگاه تبریزدانش کشاورزی وتولید پایدار2476-431023320131106Evaluation of Foliar Spray of Ferrous Sulfate and Zinc Sulfate on Yield and Nutrients Concentration of Aerial Parts in German Chamomileارزیابی اثر محلولپاشی سولفات آهن و روی بر عملکرد گل و غلظت عناصر غذایی در بخش هوایی بابونه آلمانی1051151558FAیوسفنصیریدانشکده کشاورزی دانشگاه مراغهسعیدزهتاب سلماسیدانشکده کشاورزی دانشگاه تبریزصفرنصرالهزادهدانشکده کشاورزی دانشگاه تبریزکاظمقاسمیگلعذانیدانشکده کشاورزی دانشگاه تبریزنصرتالهنجفیدانشکده کشاورزی دانشگاه تبریزعبدالهجوانمرددانشکده کشاورزی دانشگاه مراغهJournal Article20140702 In order to study the foliar application of ferrous sulfate and zinc sulfate on yield and nutrient concentration of German chamomile, a two-year experiment was carried out based on randomized complete block design with four replications at the Research Farm of Faculty of Agriculture of the University of Tabriz in 2008 and 2009. Treatments were foliar application of Iron sulfate and Zinc sulfate separately and combined together at stem elongation, flowering, and both stages with a control. Results of ANOVA showed the significant effect on flower yield and concentration of phosphorus, magnesium, calcium, copper, zinc and iron. The highest flower yield (2125 kg/ha) was obtained from foliar application of ferrous sulfate and zinc sulfate at both two stages, that it was higher (57.3 percent) than control. The flower yield in the first year was 12.5 percent more than the second year. Foliar treatments with zinc sulfate at both stages of stem elongation and flowering, ferrous sulfate at stem elongation and zinc sulfate at flowering stage have the most concentration of phosphorus, magnesium, calcium respectively. The maximum concentration of iron, zinc and copper, respectively obtained from sprayed treatments with ferrous sulfate at both stages, zinc sulfate at stem elongation and ferrous sulfate at flowering stage that increased 80.1, 52.4 and 32.1 percent compared to the control. Thus, from this study concluded that foliar application of chamomile with ferrous sulfate and zinc sulfate can lead to flower yield improvement, increase of concentrations of nutrients and remove of their deficiency in the plant. به منظور بررسی اثر محلولپاشی سولفات آهن و روی بر عملکرد و غلظت برخی از عناصر غذایی بابونه آلمانی، یک آزمایش دوساله در سالهای 1387 و 1388 در مزرعه تحقیقات کشاورزی دانشگاه تبریز انجام شد. آزمایشها بهصورت طرح بلوکهای کامل تصادفی با چهار تکرار پیاده گردید. تیمارها شامل محلولپاشی سولفات آهن و سولفات روی بطور جداگانه و توأم باهم در مرحلههای ساقهروی، گلدهی و هر دو مرحله با تیمار عدم محلولپاشی (شاهد) بودند. نتایج تحقیق نشان داد که اثر محلولپاشی بر عملکرد گل و غلظت فسفر، منیزیم، کلسیم، مس، روی و آهن در سطح احتمال یک درصد معنیدار شد. بیشترین عملکرد گل (2125 کیلوگرم در هکتار) در تیمار محلولپاشی با سولفات آهن و روی در هر دو مرحله حاصل شد که افزایش 3/57 درصدی را نسبت به شاهد داشت. عملکرد گل در سال اول 5/12 درصد بیش از سال دوم بود. تیمارهای محلولپاشی با سولفات روی در هر دو مرحله ساقهروی و گلدهی، محلولپاشی با سولفات آهن در مرحله ساقهروی و محلولپاشی با سولفات روی در مرحله گلدهی بترتیب حداکثر غلظت فسفر، منیزیم و کلسیم بخش هوایی بابونه را داشتند. بیشترین غلظت آهن، روی و مس بهترتیب در تیمارهای محلولپاشی با سولفات آهن در هر دو مرحله، محلولپاشی با سولفات روی در مرحله ساقهروی و محلولپاشی با سولفات آهن در مرحله گلدهی بهدست آمد که بترتیب افزایشهای 1/80، 4/52 و 1/32 درصدی را نسبت به شاهد داشتند. بنابراین از این آزمایش چنیین استنتاج میشود که محلولپاشی بابونه با سولفاتهای آهن و روی میتواند منجر به بهبود عملکرد گل، افزایش غلظت برخی از عناصر غذایی و رفع کمبود آنها در گیاه گردد. https://sustainagriculture.tabrizu.ac.ir/article_1558_e65c8306936083f9ece3acbe5de65433.pdfدانشگاه تبریزدانش کشاورزی وتولید پایدار2476-431023320131106Enriching Vermicompost by Nitrogen Fixing and Phosphate Solubilizing Bacteriaغنی سازی ورمی کمپوست با برخی باکتری های حل کننده فسفات و تثبیت کننده نیتروژن1171281559FAآرشهمتیدانشکده کشاورزی دانشگاه تهرانحسینعلیعلیخانیدانشکده کشاورزی دانشگاه تهراناحمدعلیپورباباییدانشکده کشاورزی دانشگاه تهرانغلامباقری مرندیدانشکده کشاورزی دانشگاه تهرانJournal Article20140702Changes in populations of microorganisms in the vermicompost in order to improving its quality has been the novel study topics in the field of organic fertilizer production. Present study was performed with aimed to possibility of changing in the content of nitrogen and phosphorus in the vermicompost and to determine some quality characteristics in vermicompost. In order to accomplish this goal, after the production of vermicompost, inoculums from <em>Pseudomonas</em> and <em>Azotobacter</em> bacteria genera were prepared, then bacteria inoculated to vermicompost beds, for 60 days at a temperature of 28 ° C storage, and biological and chemical factors were measured on days 0, 20, 40 and 60 in vermicompost. Results showed that with increasing incubation time, the population of bacteria, nitrogen, available phosphorus, ash and humic acid increased, and the amount of organic carbon, EC and pH decreased. During incubation, <em>Azotobacter</em> and <em>Pseudomonas</em> treatments increased N content about 80 and 20 percent and P content about 25 and 40 percent, respectively. According to results of this study, 45 to 60 day incubation period could have very good results on the chemical and biological properties in vermicompost, but this effect is not significant in less than 40 days and more than 60 days. Bacteria which used in the present study had beneficial and different effects and depending the requirement could be used for vermicompost enrichment. تغییر جمعیت میکروارگانیسم ها در ورمی کمپوست در جهت بهبود کیفیت آن یکی از موضوعات مطالعات جدید در زمینه تولید کودهای زیستی می باشد. تحقیق حاضر نیز با هدف امکان تغییر در مقادیر نیتروژن و فسفر در ورمی کمپوست و تعیین برخی از ویژگی های کیفی ورمی کمپوست انجام گرفته است. به منظور انجام این هدف پس از تولید ورمی کمپوست، زادمایه هایی از باکتری های جنس <em>سودوموناس</em> و <em>ازتوباکتر</em> تهیه شد و بعد از تلقیح باکتری ها به بستر ورمی کمپوست به مدت 60 روز در دمای 28 درجه سلسیوس نگهداری و در روزهای 0 ،20، 40 و 60 فاکتورهای بیولوژیکی و شیمیایی ورمی کمپوست اندازه گیری شد. نتایج نشان داد با افزایش طول زمان انکوباسیون جمعیت باکتری ها، مقادیر نیتروژن، فسفر قابل جذب، اسید هیومیک و خاکستر افزایش و مقدار کربن آلی، EC و pH کاهش یافت. طی انکوباسیون تیمارهای<em> ازتوباکتر و سودوموناس به ترتیب</em> افزایش حدود 80 و 20 درصدی نیتروژن و 25 و 40درصدی فسفر قابل جذب را داشتند. طبق نتایج به دست آمده از این تحقیق انکوباسیون به مدت 45 الی 60 روز می تواند نتایج بسیار مثبتی بر روی خصوصیات شیمیایی و بیولوژیکی ورمی کمپوست داشته باشد ولی سودمندی ناشی از انکوباسیون در مدت کمتر از 40 روز و بیشتر از 60 روز قابل ملاحظه نیست. باکتری های مورد استفاده در این تحقیق دارای تاثیرات مفید و متفاوتی بودند و بسته به نیاز می توان از این باکتری ها برای غنی سازی ورمی کمپوست بهره گرفت.https://sustainagriculture.tabrizu.ac.ir/article_1559_e9abbb8fff8400c3c7fbafa8403e1d6b.pdfدانشگاه تبریزدانش کشاورزی وتولید پایدار2476-431023320131106Analyzing the Production Structure and Economies of Scale in Iran’s Sugar Beet Productionتحلیل ساختار تولید و صرفههای اقتصادی در تولید چغندرقند ایران1291401560FAسیده شادیحسینیدانشکده کشاورزی دانشگاه تبریزقادردشتیدانشکده کشاورزی دانشگاه تبریزجوادحسینزاددانشکده کشاورزی دانشگاه تبریزمحمدقهرمانزادهدانشکده کشاورزی دانشگاه تبریزJournal Article20140702Regards to the importance of sugar beet production in the country, the main objective of this thesis is analyzes the relationships between inputs and economies of scale in Iran’s sugar beet production by using a dual approach. Therefore, after estimating flexible cost functions, Translog cost function is used for estimating coefficients, returns to scale and elasticity of substitution. This function was estimated with cost share equations by seemingly unrelated regressions method for the period of 1368-88. Allen partial elasticity for each pair of inputs shows that fertilizer is substitute by labor and machinery but it’s complement by the land. The results also suggest the existence relationship between land and labor is complementary. Price elasticity of demand showed that the labor is elastic input in sugar beet production process. Moreover, these results revealed that scale economies exists in the sugar beet production in Iran. Accordingly proportionate increase in input using in order to more economical production process is recommended. با توجه به اهمیت تولید چغندرقند در کشور، هدف اصلی این مقاله تحلیل روابط بین نهادهها و صرفههای اقتصادی در تولید چغندرقند با استفاده از رهیافت دوگانه هزینه میباشد. بدین منظور پس از برآورد توابع هزینۀ انعطافپذیر، از تابع هزینۀ ترانسلوگ برای برآورد ضرایب تابع، بازده نسبت به مقیاس و کششهای جانشینی استفاده شده است. این تابع به همراه معادلات سهم هزینه به روش رگرسیونهای به ظاهر نامرتبط تکراری برای دورۀ زمانی 88-1368 برآورد شد. کششهای جزئی متقاطع آلن برای هر جفت از نهادهها نشان داد که کود شیمیایی نهادهای جانشین برای نیرویکار و ماشینآلات بوده ولی مکمل نهادۀ زمین است. همچنین نتایج حاکی از وجود رابطۀ مکملی بین زمین و نیرویکار است. محاسبۀ کشش قیمتی تقاضا نشان داد که نیرویکار نهادهای باکشش و زمین بیکششترین نهاده در فرآیند تولید چغندرقند بوده است. افزون بر این نتایج حاکی از آن است که تولید چغندرقند در ایران دارای بازده صعودی نسبت به مقیاس است. بر همین اساس افزایش متناسب مصرف نهادهها، در راستای اقتصادیتر کردن فرآیند تولید توصیه <br /> میشود.https://sustainagriculture.tabrizu.ac.ir/article_1560_f75a6766d16219dec5bfb80bee317189.pdfدانشگاه تبریزدانش کشاورزی وتولید پایدار2476-431023320131106Effects of Application of Nitroxin and Biophosphate on the Nutrient Use Efficiency and Harvest Index of (Borago officinalis L.)اثر کاربرد کودهای زیستی نیتروکسین و بیوفسفات بر کارایی مصرف عناصر و شاخص برداشت گاوزبان (Borago officinalis L.) تحت تنش کمآبی1431561561FAافشینکرمیدانشکده کشاورزی دانشگاه بوعلی سینا همدانعلیسپهریدانشکده کشاورزی دانشگاه بوعلی سینا همدانJournal Article20140702In order to study the effects of application of Nitroxin and Biophosphate on the nutrient use efficiency and harvest index of (<em>Borago officinalis</em> L.) under water deficit stress, a split plot field experiment based on randomized complete block design with three replications was conducted in Kermanshah, Iran, in 2011. Water deficit stress was the main factor with four levels, in vegetative stage, reproductive stage, vegetative + reproductive stages and without water deficit (control), which was applied by interrupting irrigation in the specific stages. Fertilizers consisted of three levels, 100% chemical fertilizer, 50% of chemical fertilizer + biofertilizers (Nitroxin and Biophosphate), 25% chemical fertilizer + biofertilizers as sub factor. Results indicated that treatments had significant effects on Biological yield, economic yield, reproductive effort and use efficiency of Nitrogen and Phosphate. Water deficit stress decreased the mentioned criteria. It reduced 45.1% harvest index of florescence in reproductive stage and 23.4% in vegetative stage. In the fertilizer treatments the highest amount of yield in difference levels of water deficit were achieved in 50% of chemical fertilizer + biofertilizers and the highest florescence yield (534.3 g/m<sup>2</sup>) and grain yield (19.9 g/m<sup>2</sup>) were obtained in mentioned treatment in non-stress situation. The 50% chemical fertilizer + biofertilizers Treatment had higher use efficiency of nitrogen and phosphate in the water deficit stress and control in comparison with 100 % chemical fertilizers.به منظور بررسی اثر کاربرد کودهای زیستی نیتروکسین و بیوفسفات بر کارایی مصرف عناصر و شاخص برداشت گاوزبان تحت تنش کمآبی آزمایشی در بهار 1390 در کرمانشاه و به صورت کرتهای خرد شده در قالب بلوک های کامل تصادفی در چهار تکرار اجرا گردید. تنش کمآبی به عنوان عامل اصلی در چهار سطح کمآبی در مرحله رویشی، کمآبی در مرحله زایشی، کمآبی رویشی + زایشی و بدون کمآبی (شاهد) و تیمارهای کودی به عنوان عامل فرعی شامل سه سطح مصرف 100 درصد کود شیمیایی مورد نیاز مزرعه، مصرف50 درصد کودهای شیمیایی + کودهای زیستی (نیتروکسین و بیوفسفات) و مصرف 25 درصد کودهای شیمیایی + کودهای زیستی بود. نتایج حاصل مشخص نمود که تنش کمآبی و تیمارهای کودی تاثیر قابل ملاحظهای روی عملکرد بیولوژیک، عملکرد اقتصادی، شاخص برداشت، تلاش بازآوری و کارایی مصرف نیتروژن و فسفر داشتند و تنش کمآبی موجب کاهش شاخصهای مذکور گردید، بهطوریکه کمآبی بیدر مرحله زایشی1/45 درصد و در تنش رویشی 4/23 درصد شاخص برداشت سرشاخه گلدار را کاهش داد. در تیمارهای کودی نیز مصرف 50 درصد کودهای شیمیایی + زیستی عملکرد بالاتری در سطوح مختلف تنش کم آبی بخصوص تنش رویشی داشت و بیشترین سرشاخه گلدار (3/534 گرم در متر مربع) و دانه (9/19 گرم در متر مربع) در تیمار مذکور و در شرایط بدون تنش حاصل شد. مصرف 50 درصد کودهای شیمیایی + زیستی در مقایسه با مصرف 100 درصد کودهای شیمیایی از کارایی مصرف نیتروژن و فسفر بالاتری در شرایط تنش کمآبی و بدون تنش برخوردار بود.https://sustainagriculture.tabrizu.ac.ir/article_1561_3e1f3fed86bac22daabd4e29b0334ba5.pdfدانشگاه تبریزدانش کشاورزی وتولید پایدار2476-431023320131106Effect of Bio-fertilizer and Arbuscular Mycorrhizal Fungi on Yield, Growth Characteristics and Quality of Green Bean (Phaseolous vulgaris L.)اثر کود های زیستی و قارچ میکوریز آربوسکولار بر عملکرد، صفات رشد و کیفیت لوبیا سبز (Phaseolous vulgaris L.)1571671562FAکیوانکریمیدانشکده کشاورزی دانشگاه تبریزصاحبعلیبلند نظردانشکده کشاورزی دانشگاه تبریزسعیدآشوریدانشکده کشاورزی دانشگاه تبریزJournal Article20140702Phosphate solubilizing bacteria with nitrogen-fixing bacteria and also arbuscular mycorrhizal fungi which are provided in the form of bio-fertilizers have an important role in the nutrient supply of plants. In order to evaluate the effect of bio-fertilizer, barvar 2 (B), Nitrokara (N) and arbuscular mycorrhizal fungi and their combination on yield, growth characteristics and quality of green bean cv. Sunray a field experiment was carried out in a randomized complete block design with 6 treatments and three replications in 2012. The results showed that the bean pod yield, stem length, number of lateral shoots, number of leaves, dry weight and dry matter content, pod length, pod diameter, number of seeds per pod, chlorophyll index, chlorophyll b, total chlorophyll, vitamin C and TSS were significantly different. Among treatments plants inoculated with bio-fertilizers Nitrokara produced the highest pod yield (29006.67 kg/h), number of lateral branches, dry matter content, leaf number, dry weight, TSS and pod length. The results also showed that using of arbuscular mycorrhiza fungi in combination with bio-fertilizer is more effective than individual application of them.باکتری های حل کننده فسفر به همراه باکتریهای تثبیت کننده نیتروژن و همچنین قارچ های میکوریز آربوسکولار که در قالب کود های زیستی عرضه می گردند نقش مهمی در تامین نیاز غذایی گیاهان دارند. به منظور بررسی اثر کود های زیستی بارور2(B)، نیتروکارا (N) و قارچ های میکوریز آربوسکولار و ترکیب آنها بر عملکرد، صفات رویشی و کیفی لوبیا سبز ژنوتیپ Sunray، آزمایشی در سال زراعی 91-1390 در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با شش تیمار شامل قارچ های میکوریز آربوسکولار، کود زیستی نیتروکارا و کود زیستی بارور2 به صورت تکی و تلفیقی با سه تکرار درمزرعه تحقیقاتی خلعت پوشان دانشکده کشاورزی دانشگاه تبریز اجرا گردید. نتایج مورد بررسی نشان داد که صفات عملکرد در واحد سطح، طول ساقه، تعداد ساقه جانبی، تعداد برگ، وزن خشک، درصد ماده خشک، طول غلاف، قطر غلاف، تعداد دانه در غلاف، شاخص کلروفیل، کلروفیل b، کلروفیل کل، ویتامین ث و TSS تفاوت معنی داری داشتند. در بین تیمارهای مورد بررسی تیمارهایی که به همراه کود زیستی نیتروکارا به کار رفته بودند دارای بیشترین عملکرد در واحد سطح (67/29006 کیلوگرم در هکتار)، تعداد شاخه جانبی، در صد ماده خشک، تعداد برگ، وزن خشک، TSS و طول غلاف بود. نتایج نیز نشان میدهد که کاربرد ترکیبی کودهای زیستی و قارچهای میکوریز آربوسکولار تاثیر بیشتری نسبت به کاربرد منفرد آنها دارد.https://sustainagriculture.tabrizu.ac.ir/article_1562_a9307597733fa60077a95aa70e7e5678.pdf