اثرات زیست‌محیطی نظام تولیدگندم آبی با رویکرد ارزیابی چرخه حیات) مطالعه موردی: استان اردبیل

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیات علمی بخش تحقیقات فنی ومهندسی- مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اردبیل (مغان)- سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج

2 عضو هیات علمی موسسه تحقیقات فنی ومهندسی- کشاورزی سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

10.22034/saps.2021.39833.2491

چکیده

اهداف: یکی از محدودیت‌های استفاده از نهاده‌ها در بخش کشاورزی انتشار آلاینده‌های مختلف می‌باشد که اثرات منفی بر محیط‌زیست دارند. هدف از این پژوهش بررسی انتشار آلایند‌ه‌های زیست‌محیطی در مراحل مختلف تولید گندم آبی در استان اردبیل است.

مواد و روشها: برای تجزیه وتحلیل اثرات زیست محیطی، از روش ISO14014 به ازای یک واحد کارکردی معادل با یک تن دانه استفاده شد. داده‌های موردنیاز از طریق پرسشنامه ومصاحبه حضوری با تولیدکنندگان گندم آبی استان در سال زراعی 97-1396 جمع‌آوری شدند. اثرات زیست‌‌محیطی در قالب هفت گروه تأثیر گرمایش جهانی، سمیت برای اکوسیستم‌های خشکی، اسیدی شدن، تخلیه منابع فسیلی، تخلیه منابع فسفات، تخلیه منابع پتاسیم و منابع آبی با استفاده از ارزیابی چرخه حیات(LCA) مورد بررسی قرار گرفت.

یافته‌ها: برآورد شاخص‌های زیست‌محیطی (EcoX) و یا تخلیه محیطی (RDI) برای گروه‌های تأثیر نشان داد که ارزش‌های EcoX و RDI برای گروه‌های تأثیر گرمایش جهانی، اسیدیته، اوتریفیکاسیون اکوسیستم خشکی و تخلیه منابع فسیلی، فسفات، پتاسیم و منابع آبی به‌‌ترتیب برابر با 075/0، 178/0، 401/0، 036/0، 628/0، 040/0 و 353/0 به‌دست آمد. بنابراین
می‌توان نتیجه گرفت در میان شاخص‌های زیست محیطی اوتریفیکاسیون خشکی بیشترین تأثیر منفی و در میان گروه‌های تخلیه منابع، تخلیه منابع فسفات بالاترین پتانسیل آسیب به محیط‌زیست را دارد.

نتیجه‌گیری: به نظر می‌رسد که مدیریت مصرف بهینه کودهای شیمیایی به‌ویژه کود نیتروژن و فسفر بر مبنای بهره‌گیری از اصول کم نهاده و کاربرد انواع نهاده‌های آلی، کاشت گیاهان تثبیت‌کننده نیتروژن و خاک‌ورزی حداقل می‌توان از روش‌های مختلف مدیریت نظام زراعی بهره جست. تا بتوان گامی برای کاهش اثرات زیست محیطی باشد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Environmental impact of irrigated wheat production system using the life cycle assessment technique (Case study: in Ardabil province)

نویسندگان [English]

  • jabraeil taghinazhad 1
  • adel vahedi 2
1 Academic member, Department of Agricultural Engineering Research, Ardabil Agricultural and Natural Resources Research and Education Center, AREEO, Ardabil, Iran
2 Academic member, Department of Agricultural Engineering Research, AREEO, Karaj, Iran
چکیده [English]

Background and Objective: One of the inputs using limitations in agriculture is environmental emissions of various pollutants that have negative effects on the environment. The purpose of this study is to investigate the environmental impacts for irrigated wheat production in Ardabil provience.

Methods and Materials: This analysis considered the entire system which was required to produce one ton of wheat grain. For this purpose, a functional unit was assumed based on ISO14040 methods.The primary data were gathered using the questioners and face to face interview with 100 irrigated wheat producers in Ardabil Province in 2018. The environmental impacts were classified into seven impact categories including global warming, acidification, terrestrial eutrophication, depletion of fossil resources, depletion of phosphate, potassium resource depletion and water resource depletion by using LCA methodology.

Results: The values for climate change (global warming), acidification and eutrophication, phosphate resource depletion, potassium resource depletion and water resource depletion were estimated at 0.075, 0.178, 0.401, 0.36, 0.628, 0.040, and 0.353, respectively. As a result, among environmental effect categories (EcoX) the highest environmental impacts were observed in the eutrophication categories; among the resource depletion categories (RDI), the depletion of phosphate resources had the greatest negative environmental impact for irrigated wheat production.

Conclusion: It seems that the management of optimal use of chemical fertilizers, specially nitrogen fertilizer and replacing them with a variety of organic fertilizers and using the bio-fertilizers can reduce the negative environmental impacts of irrigated wheat producers in terms of terrestrial eutrophication and phosphorus fertilizers groups in Ardabil Province.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Life cycle assessment
  • Terrestrial Eutrophication
  • Pollutant
  • Resource Depletion
  • Wheat