تأثیر کاربرد ورمی‌کمپوست بر رشد و روابط آبی گیاه کینوا در شرایط تنش شوری

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشکده کشاورزی دانشگاه تبریز

2 استاد بیولوژی و بیوتکنولوژی خاک گروه علوم و مهندسی خاک دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز

3 استاد گروه اکوفیزیولوژی گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز

4 استاد شیمی خاک گروه علوم و مهندسی خاک دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز

10.22034/saps.2021.39920.2493

چکیده

اهداف: کینوا (Chenopodium quinoa Willd.) گیاه یک‌ساله بهاره و شبه غله از تیره اسفناجیان است و ارزش غذایی بالایی دارد. مطالعات نشان داده است که استفاده از کودهای آلی مانند ورمی‌کمپوست می‌تواند اثرات منفی تنش شوری را در گیاهان کاهش داده و رشد و عملکرد آنها را بهبود ببخشد.
موادو روش‌ها: آزمایش به‌صورت گلدانی با طرح آماری کاملاً تصادفی در قالب فاکتوریل با سه تکرار در خاک شن‌لومی استریل انجام شد. فاکتورهای آزمایش شامل ورمی‌کمپوست (در دو سطح صفر و دو درصد) و شوری حاصل از نمک کلرید سدیم شامل سطوح 06/1(هدایت الکتریکی اولیه خاک)، 5، 10، 20 و 30 دسی‌زیمنس بر متر) بودند.
یافته‌ها : نتایج نشان داد که اثر متقابل شوری و ورمیکمپوست در تمام صفات اندازه‌گیری شده معنی‌دار بودند (p≤0.05)، وزن‌تر و خشک‌ریشه در حضور و عدم حضور ورمی‌کمپوست با افزایش شوری کاهش پیدا کرد. در سطوح متناظر شوری (به‌جز dS/m 30) تیمار ورمی‌کمپوست سبب افزایش وزن‌تر و خشک‌ریشه شد. اثر منفی شوری بر وزن‌تر و خشک بخش هوایی کمتر از بخش ریشه بود و کاهش معنی‌دار در سطح dS/m 30 اتفاق افتاد. شاخص کلروفیل با افزایش شوری کاهش یافت ولی در تمام سطوح شوری تیمار ورمی‌کمپوست سبب افزایش معنی‌دار آن گردید. تیمار ورمی‌کمپوست تا dS/m 10 اثر مثبت خود بر هدایت روزنه‌ای را نشان داد. نشت الکترولیت تا dS/m 10 در تیمار ورمی‌کمپوست کاهش یافت.
نتیجه گیری: کاربرد ورمی‌کمپوست بر میزان تولید زیست‌توده کینوا تأثیر مثبت گذاشته و موجب بهبود وضعیت رشد و عملکرد آن در شرایط تنش شوری گردیده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Effect of Vermicompost Application on Growth and Water Relationships of Quinoa Plant under Salinity Stress Conditions

نویسندگان [English]

  • Sajad Aliyar 1
  • Naser Aliasgharzad 2
  • Adel Dabbagh Mohammadi Nasab 3
  • Shahin Oustan 4
1 University of tabriz
2 Prof.of Soil Biology and Biotechnology, Faculty of Agriculture, University of Tabriz, Iran.
3 Prof. of Plant Ecophysiology, Faculty of Agriculture, University of Tabriz, Iran.
4 Prof. of Soil Chemistry, Faculty of Agriculture, University of Tabriz, Iran.
چکیده [English]

Background & Objective: Quinoa (Chenopodium quinoa Willd.) is an herbaceous spring-annual plant and a pseudocereal, belonging to the Chenopodiaceae, and have high nutritional value. Studies have shown that the use of organic fertilizers such as vermicompost can reduce the negative effects of salinity stress on plants and improve their growth and yield.
Methods & Materials: This experiment was conducted in a completely randomized design with factorial arrangement with three replications in a sterile sandy loam soil under greenhouse conditions. Experimental factors included vermicompost levels of 0 and 2%, and sodium chloride salinity levels of 1.06 (soil initial electrical conductivity), 5, 10, 20 and 30 dS/m.
Results: The results showed that the interaction between salinity and vermicompost was significant (p≤0.05) on all measured traits. The fresh and dry weight of roots decreased in the presence and absence of vermicompost with increasing salinity. At different salinity levels (except for 30 dS/m), vermicompost treatment increased roots fresh and dry weight. The negative effect of salinity on fresh and dry weight of shoots was less than roots and a significant decrease occurred at 30 dS/m. Chlorophyll index decreased with increasing salinity but it increased significantly at all salinity levels in vermicompost treated plants. Vermicompost treatment showed a positive effect on stomatal conductance at salinity levels of ≤10 dS/m. Electrolytes leakage decreased in vermicompost treated plants at salinity levels of ≤10 dS/m.
Conclusion: The vermicompost application had a positive effect on the biomass production, growth status and yield of quinoa under salinity stress.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Quinoa
  • Relative Water Content
  • Electrolyte leakage
  • Vermicompost
  • Stomatal Conductance